Κριτική για την ταινία Never Look Away

0
151
Βαθμολόγησε το άρθρο
[Total: 0    Average: 0/5]

Το 1937, το ναζιστικό κόμμα οργάνωσε την περίφημη -τότε- έκθεση “εκφυλισμένης τέχνης”, η οποία είχε βάση το Μόναχο πριν ταξιδέψει σε άλλες γερμανικές πόλεις. Ο Χίτλερ κρατούσε επί χρόνια μια μανιασμένη και επιθετική στάση για την σύγχρονη τέχνη (οι καλλιτέχνες -για αυτόν- ήταν όλοι “ανίκανοι, απατεώνες και τρελοί”) κάνοντας την έκθεση αυτή , ουσιαστικά μια επέκταση της επίθεσής του στον σύγχρονο κόσμο , στίς ανθρωπιστικές αλλά και καλλιτεχνικές αξίες.

  • Γράφει ο Παναγιώτης Πυλαρινός από το Cinemafiles

Με καλλιτέχνες όπως ο Picasso, ο Mondrian, ο Kandinsky, ο Paul Klee, ο George Grosz, συμπεριλαμβανομένου και ενός ολόκληρου τμήματος αφιερωμένο στους Εβραίους καλλιτέχνες, η έκθεση ήταν μια έκρηξη προπαγάνδας ενάντια στις “ακαθαρσίες” του γερμανικού πολιτισμού.

Η νέα ταινία του Florian Henckel von Donnersmarck, Never Look Away , ανοίγει με αυτό ακριβώς το έκθεμα (εδω η δράση έχει μεταφερθεί στην πανέμορφη πόλη της Δρέσδης) , εκεί όπου ενα μικρό αγόρι που ονομάζεται Kurt (Cai Cohrs) και η ελεύθερη-πνευματικά θεία του Elisabeth (Saskia Rosendahl) καθώς ακολουθούν ενα tour μέσα στο μουσείο , ακούν σε κάποια στιγμή τον ξεναγό (Lars Eidinger)  γεμάτο περιφρόνηση και μπροστά σε έναν πίνακα του Ρώσου ζωγράφου και θεωρητικού της τέχνης Wassily Kandinsky , να θέτει την εξής ερώτηση: “How does this elevate the soul?”

Αυτή η ερώτηση “συντροφεύει” ολόκληρη την ταινία, μια ταινία που εμπνέεται από αληθινά γεγονότα που διατρέχουν τρεις δεκαετίες γερμανικής ιστορίας και παρουσιάζει μία συναρπαστική ιστορία που ρίχνει φως στην τρέλα και την τραγωδία του 20ου αιώνα μέσα από τη μοίρα τριών ανθρώπων , που γοητεύει με την αγωνία και τιμά την απελευθερωτική δύναμη της τέχνης. Μία κινηματογραφική εμπειρία που αιχμαλωτίζει τον θεατή και τον συγκινεί, εμπνευσμένη από τη ζωή και το έργο του σπουδαίου Γερμανού καλλιτέχνη Gerhard Richter. Μια “αλληλεπίδραση” ενός παιδιού με την τέχνη , η οποία  διακόπτεται βίαια από έναν παγκόσμιο πόλεμο, αλλά – και ακόμα πιο σημαντικό – επηρεάζεται από τις αντιμαχόμενες πολιτικές ιδεολογίες.

Με την τρίτη του ταινία ο Florian Henckel von Donnersmack – βραβευμένος με Όσκαρ Καλύτερης Ξενόγλωσσης Ταινίας, τρία ευρωπαϊκά κινηματογραφικά βραβεία και επτά γερμανικά βραβεία για το υπέροχο ντεμπούτο του Οι Ζωές των Άλλων –  επιστρέφει στη Γερμανία μετά από ένα σύντομο άλλα άτυχο χολιγουντιανό διάλειμμα (The Tourist) , για να εξερευνήσει ένα ασυνήθιστο και φιλόδοξο θέμα, διασχίζοντας τρεις δεκαετίες γερμανικής ιστορίας μέσα από ένα συναρπαστικό δράμα. Αξιοποιώντας το ιστορικό υπόβαθρο αφηγείται μία προσωπική και συναισθηματική ιστορία μέσα από το πορτρέτο τριών ανθρώπων , οι οποίοι συνδέονται με ένα σκοτεινό οικογενειακό μυστικό και παραδίδει ένα καθηλωτικό δράμα και μία συγκινητική οικογενειακή ιστορία εμπνευσμένη από αληθινά γεγονότα.

Με μια τρομακτικά αγχωτική και συνάμα συγκλονιστική 3ωρη διάρκεια (η οποία πραγματικά ρέει σαν ενα ορμητικό ποτάμι) , το Never Look Away παίρνει το χρόνο του και δεν “αναγκάζει” τα θέματα του , σε μια γρήγορη ανάλυση. Αντίθετως μάλιστα. Με μια φοβερά συμπηκνωμένη αφηγηματική δομή , άρτια σκηνοθεσία και μοντάζ , με την ατμόσφαιρα της ταινίας να μαγεύει  ακόμα και στις πιο σκληρές στιγμές της – υπεύθυνος για αυτό είναι ο διευθυντής φωτογραφίας Caleb Deschanel, που ήταν υποψήφιος για Όσκαρ για το έργο του στην ταινία – με μια προσεκτική σκιαγράφηση των ηρώων και με το σενάριο να στοχεύει στην προετοιμασία για την υποδοχή ενός υπέροχου φινάλε – με παράλληλη υιοθέτηση στοιχείων τραγικότητας – και όπως απο εκείνα τα μυθιστορήματα που ακολουθούν μια οικογένεια μέσω γενεών , έτσι και το φίλμ του Γερμανού σκηνοθέτη ακολουθεί τον Kurt από τη Δρέσδη, στο Ντίσελντορφ και απο εκεί στο Βερολίνο.

Η πλοκή επικεντρώνεται στόν καλλιτέχνη, Kurt Barnert, που υποδύεται ο καταπληκτικός Tom Schilling, γνωστός για το Oh Boy και το Who Am I. Ο πρωταγωνιστής μεγαλώνει κατά τη διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου και η θεία του τού πυροδοτεί το ενδιαφέρον για την τέχνη. Μετά τον πόλεμο σπουδάζει στη Δρέσδη και στο Ντίσελντορφ, όπου πρωτοπορούσαν οι πιο σημαντικοί καλλιτέχνες της Δυτικής Γερμανίας. Η αγάπη του για μια γυναίκα, την Elisabeth τον φέρνει σε αντιπαράθεση με τον Carl Seebard, τον πατέρα της, έναν διάσημο γυναικολόγο που τον υποτιμά , απορρίπτει την επιλογή της κόρης του και ορκίζεται να καταστρέψει τη σχέση τους.

Το Never Look Away καλύπτει πολύ έδαφος, ξεκινώντας με ένα τρομακτικό πορτρέτο της ευγονικής του ναζιστικού προγράμματος αναγκαστικής αποστείρωσης , παρακολουθεί τις λεπτομέρειες και με τον τρόπο αυτό κάνει κριτική για την αναστάτωση της κοινωνίας της Ανατολικής Γερμανίας. (“Η ζωή των άλλων”, ο νικητής του Όσκαρ του 2006 για την καλύτερη ξένη ταινία του Henckel von Donnersmarck, με πρωταγωνιστή τον Sebastian Koch, έκανε κάτι παρόμοιο, παλεύοντας με το παρελθόν των Stasi της Ανατολικής Γερμανίας εστιάζοντας σε μια ιστορία δύο καλλιτεχνών που τίθονται υπό επιτήρηση. Ο χαρακτήρας , μάλιστα , του καθηγητή Carl Seeband (και εδω ο εκπληκτικός Koch) , “Δεν Χαμηλώνει ποτέ το βλέμμα” ποτέ και κοιτάζει αδιάκοπα (μιλώντας για τον τίτλο της ταινίας) στα μάτια όσους βοήθησαν τους Ναζί να εφαρμόσουν τις δολοφονικές τους τακτικές και να επανενταχθούν μετά τον πόλεμο στήν “Σοσιαλιστική Κοινωνία” – γλυτώνοντας έτσι μια ενδεχόμενη δίωξη για εγκλήματα πολέμου.

Αν και τα περισσότερα biopics (το συγκεκριμένο ανήκει χαλαρά σε αυτή την κατηγορία) , προσπαθούν να “σπάσουν” τον κώδικα του εκάστοτε καλλιτέχνη , οχι πάντα επιτυχημένα ,  τούτο το φίλμ προσπαθεί και πετυχαίνει με ένα θαρραλέο τρόπο , να καταγράψει την ανάπτυξη και την αυτοπεποίθηση του καλλιτέχνη. Αυτός είναι ο σκοπός του von Donnersmarck. Και αυτό είναι που εν μέρει κάνει το φίλμ αυτοβιογραφικό, αν και ο von Donnersmarck κρύβει καλά τα “χαρτιά” του.  Η άνοδος του καλλιτέχνη παραλληλίζει την άνοδο του διεφθαρμένου γυναικολόγου, με τρόπο που κανένας από αυτούς δεν καταλαβαίνει πλήρως. Δεν υπάρχει καμία βεβαιότητα ότι η τέχνη και η αλήθεια θα θριαμβεύσουν, αλλά υπάρχει μια έντονη αίσθηση όπου και τα δύο εξακολουθούν να έχουν σημασία.

Θα μπορούσαμε να μιλάμε ώρες για αυτή την ταινία, η οποία πραγματικά αγγίζει ευαίσθητες χορδές. Περνάει όμορφα μηνύματα για τη ζωή, μέσω πάντα της τέχνης , με πολύ ωραίο τρόπο υποβοηθούμενη φυσικά απο το εξαιρετικό cast που πλαισιώνει την ταινία , ενω η εναλλαγή των συναισθημάτων καθ’ όλη τη διάρκεια της ταινίας , η οποία ξεκινά ως ενα πολεμικό δράμα , γίνεται μια τραγική ιστορία αγάπης και παράλληλα έμπνευση για τον Kurt , για να φτάσει στήν κορύφωση ενός πολιτικού θρίλερ και την καταξίωση , “τυλίγονται” -για άλλη μια φορά- στίς υπέροχες νότες του Max Ritcher.

Σε ένα επίπεδο, το Never Look Away, είναι μια επική ιστορία της εξέλιξης ενός ανατολικογερμανού ζωγράφου, που αγωνίζεται να βρει τη φωνή του – σε ενα άλλο , πρόκειται για τη ανηθικότητα του Τρίτου Ράιχ και για τα καθεστώτα που ακολούθησαν στην Ανατολική και Δυτική Γερμανία. Οι ψυχοτραυματικές επιπτώσεις ενός πολέμου σχεδόν πάντα ήταν ενα αναπόφευκτο θέμα για τους Γερμανούς κινηματογραφιστές και παράλληλα η πηγή μερικών μεγάλων ταινιών. Και το Never Look Away μπορεί να πάρει τη θέση του σε αυτό το πάνθεον… ακριβώς γιατί ποτέ “δεν χαμηλώνει το βλέμμα του”.

ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ: ★★★★

– Ακόμα, μπορείτε να δείτε:


0
Λεπτά
 
  • Tom Schilling
  • Sebastian Koch
  • Paula Beer
 

Never Look Away Trailer


Cineramen
Νίκος Δρίβας

Νίκος Δρίβας

Facebook Twitter Google+

Δημιουργός και συντάκτης του www.cineramen.gr αλλά κυρίως φανατικός του σινεμά

Share

Δείτε ακόμα στο Cineramen

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.